معنی عظمت و کلمههای همخانواده
| معنی | بزرگی، شکوه، بزرگواری |
|---|---|
| همخانواده | عظیم (بزرگ)، اعظم (بزرگتر یا بزرگترین)، معظم (بزرگ و محترم)، تعظیم (خم شدن به نشانهی احترام) |
| مترادف | شکوه، بزرگی، جلال، ابهت |
| متضاد | کوچکی، حقارت |
| صفت | باعظمت، یعنی باشکوه |
عظمت را برای چیزی به کار میبریم که آنقدر بزرگ یا باشکوه است که آدم با دیدنش تعجب میکند: کوه بلند، دریا، آسمان پرستاره، یک بنای تاریخی یا آفرینش خدا. برای چیزهای کوچک و معمولی به کار نمیرود. نمیگوییم «مدادم عظمت دارد».
فهرست مطالب
جمله سازی با عظمت کلاس سوم
این جملهها کوتاهاند و از چیزهایی حرف میزنند که بچهها دیدهاند یا دربارهشان شنیدهاند.
- پدربزرگ از عظمت کوههای زاگرس برایم قصه گفت.
- در موزه، عظمت تاریخ ایران را از نزدیک دیدیم.
- عظمت آسمان شب مرا به فکر فرو برد.
- من عظمت جنگلهای شمال را دوست دارم.
- وقتی فیل را در باغوحش دیدم، از عظمت آن تعجب کردم.
- درخت چنار پیر روستا عظمت خاصی دارد.
- از بالای برج میلاد، عظمت شهر تهران پیدا بود.
- مادرم از عظمت حرم امام رضا (ع) برایمان تعریف کرد.
- ستونهای تخت جمشید عظمت ایران قدیم را نشان میدهند.
- خورشید با همهی عظمتش هر روز صبح طلوع میکند.
- عظمت کوه را وقتی پای آن بایستی بهتر میفهمی.
- ما برای دیدن عظمت کویر به یزد رفتیم.
جمله سازی با عظمتی کلاس سوم
«عظمتی» به دو شکل در جمله میآید. گاهی «ی» به خود عظمت چسبیده است، مثل «چه عظمتی دارد!». گاهی هم به صفت «باعظمت»، مثل «کوه باعظمتی است». هر دو شکل را در جملههای زیر میبینید.
- تخت جمشید بنای باعظمتی است.
- مسجد امام اصفهان گنبد باعظمتی دارد.
- آسمان پرستاره چه عظمتی دارد!
- برج آزادی با عظمتی خاص وسط میدان ایستاده است.
- یک کشتی بزرگ با عظمتی تماشایی از کنار ما گذشت.
- کارون رود باعظمتی است.
- نهنگ آبی با چه عظمتی در دریا شنا میکند!
- پدرم گفت: «دماوند عظمتی دارد که در عکس پیدا نیست.»
چطور با عظمت جمله بسازیم؟
- به چیزی فکر کن که خیلی بزرگ یا باشکوه بود و دیدنش تو را شگفتزده کرد.
- بگو کجا یا کی آن را دیدی، یا وقتی دیدی چه حسی داشتی.
- جمله را کوتاه نگه دار. آخر جملهی خبری نقطه بگذار، آخر جملهی پرسشی علامت سؤال و آخر جملهی تعجبی علامت تعجب.
- جمله را از کتاب یا همین صفحه رونویسی نکن. معلم جملهای را میخواهد که خودت ساخته باشی.
برای پدر و مادرها: اگر جملهی بچه ناقص میماند، از او بپرسید «کجا دیدی؟» و «چه حسی داشتی؟». جواب این دو سؤال معمولاً جمله را کامل میکند.
مثلاً از «کوه» و «سفر» میشود به این جمله رسید: در سفر تابستان، عظمت کوههای البرز را دیدم. حالا نوبت توست: جملهات را در کادر زیر بنویس تا بررسی شود، یا برای تمرین یک کاربرگ چاپی بساز.
تمرین و کاربرگ جملهسازی با عظمت
جمله سازی با عظمت کلاس اول و دوم
- کوه عظمت دارد.
- عظمت دریا زیباست.
- من عظمت آسمان را دوست دارم.
- عظمت خدا را در طبیعت میبینم.
- فیل حیوان باعظمتی است.
- درخت چنار عظمت دارد.
جمله سازی با عظمت کلاس چهارم تا ششم
در پایههای بالاتر میشود جمله را بلندتر کرد و دلیل یا نتیجه را هم در آن گفت.
- فردوسی با سرودن شاهنامه، عظمت تاریخ و فرهنگ ایران را زنده نگه داشت.
- وقتی از نزدیک به ستونهای تخت جمشید نگاه کردم، تازه فهمیدم سازندگانش چه عظمتی در ذهن داشتهاند.
- عظمت اقیانوس آرام بهقدری است که همهی خشکیهای زمین در آن جا میگیرند.
- فضانوردان از ایستگاه فضایی، عظمت زمین و کوچکی شهرها را با هم میبینند.
- عظمت یک کار بزرگ گاهی در صبر کسانی است که سالها برایش زحمت کشیدهاند.
- نقاش برای اینکه عظمت کوه را نشان دهد، آدمها را خیلی کوچک کشیده بود.
- مردم با کندن قنات در دل کویر، عظمت تلاش انسان را نشان دادند.
انواع جمله با عظمت
جملهها را میشود از روی کارشان دستهبندی کرد: بعضی خبر میدهند، بعضی میپرسند، بعضی دستور میدهند و بعضی تعجب یا آرزویی را نشان میدهند. برای هر نوع، دو جمله با عظمت آمده است.
جمله خبری با عظمت
- دیروز در کتاب علوم دربارهی عظمت کهکشانها خواندیم.
- هر بار که به کوه میروم، عظمت آن را حس میکنم.
جمله پرسشی با عظمت
- آیا تا حالا عظمت دریا را از نزدیک دیدهای؟
- عظمت کدام بنای تاریخی ایران را بیشتر دوست داری؟
جمله امری با عظمت
- به آسمان شب نگاه کن و عظمت ستارهها را ببین.
- دربارهی عظمت دریا یک نقاشی بکش.
جمله عاطفی (تعجبی) با عظمت
- وای، این کوه چه عظمتی دارد!
- بهبه، چه عظمتی دارد این مسجد!
جمله دعایی با عظمت
- خدایا، به عظمت خودت ما را از بدیها دور نگه دار.
- پروردگارا، عظمت آفرینشت را بیشتر به ما بشناسان.
جمله شرطی با عظمت
- اگر به بالای کوه بروی، عظمت آن را بهتر میفهمی.
- اگر شب از شهر دور شوی، عظمت آسمان پرستاره را میبینی.
املای عظمت
عظمت با «ظ» نوشته میشود؛ «عضمت» و «عزمت» غلطاند. برای اینکه املایش یادت بماند، همخانوادههایش را به یاد بیاور: عظیم، اعظم و معظم هم همه با «ظ» نوشته میشوند. «باعظمت» را هم بهتر است سرهم بنویسی، مثل «باهوش» و «باادب».





